Charterbank

community van het Regionaal Archief Tilburg

Dr. Erik Kwakkel hield de eerste publiekslezing tijdens het congres, waar Astrid al eerder over blogde, die druk bezocht werd. Hij is gespecialiseerd in middeleeuwse manuscripten, paleografie en codicologie (http://nl.wikipedia.org/wiki/Codicologie). Het onderwerp van zijn presentatie was de datering van ongedateerde handschriften. Hij vindt handschriften leuker om naar te kijken dan om ze te lezen. Niet alleen het taalgebruik of woordgebruik zegt iets over de tijd waarin het handschrift is geschreven, maar ook de vorm van letters, het gebruik van afbrekingen, de richting van streepjes en andere friemels aan letters.

De universiteit van Leiden, waar hij doceert en zijn onderzoek doet, is onder zijn leiding bezig om letters te beschrijven op basis van verschillende kenmerken. Bij een omvangrijke database ontstaat dan een steeds beter systeem om handschriften te kunnen determineren en daarmee te dateren. Dat gaat niet alleen om een jaartal of periode, maar zelfs de streek waar het geschreven is, of liever gezegd, waar het handschrift vandaan komt, kan als resultaat uit de vergelijking komen.

Uitgangspunt is een database met referentiehandschriften waarvan het jaartal, de plaats en soms ook de kopiïst wel bekend is omdat die in de tekst genoemd zijn. Er is een boek getiteld Manuscrits datés conservés dans les Pays-Bas. Catalogue paléographique des manuscrits en écriture latine portant des indications de date. De afbeeldingen zijn inmiddels online te vinden, evenals het werk zelf. De afbeeldingen staan onderaan de webpagina, je kunt bladeren en door op de afbeelding te klikken komen ze groot in je browserscherm.

Deze referentieteksten helpen bij het bepalen van de datums van ongedateerde handschriften. De hardcore paleograaf heeft ze voor een groot deel in zijn hoofd zitten en herkent er veel direct. Ieder zijn gebrek :)

Inmiddels doet Erik Kwakkel onderzoek op een andere manier waarbij hij een systematiek ontwikkelt waarmee je letters en handschriften kunt beschrijven op een dusdanige manier dat je die beschrijvingen ook als referentie kunt gaan gebruiken.

Het vullen van de database is geen sinecure. Elke letter die je er in opneemt moet op de verschillende aspecten goed beschreven worden. Datzelfde geldt natuurlijk voor het omgekeerd. Om een valide vergelijking te maken met lettergebruik uit de database moet ook de vraag goed gesteld worden, met de juiste parameters die de database kan begrijpen.

Een heel interessante presentatie die door het aanwezige publiek geboeid werd aangehoord.

Erik Kwakkel profileert zich uitgebreid op internet door een eigen twitteraccount en een tweetal webblogs waar oude handschriften centraal staan.

Twitter

Medieval fragments

Weblog op Tumblr

Weergaven: 150

Tags: Middeleeuwen, dateren, handschriften, manuscripten, paleografie

Opmerking

Je moet lid zijn van Charterbank om reacties te kunnen toevoegen!

Wordt lid van Charterbank

Forum

Wat Staat Daar? 2 antwoorden 

Begonnen door Miep Meijers. Laatste reactie van Miep Meijers 16 Nov 2015.

Roeijen? 2 antwoorden 

Begonnen door Etienne du Celliée Muller. Laatste reactie van Etienne du Celliée Muller 2 Jun 2014.

Onbekende afkorting 2 antwoorden 

Begonnen door Pieter van de Sanden. Laatste reactie van Pieter van de Sanden 28 Apr 2014.

Over charters uit del.icio.us

© 2017   Gemaakt door Regionaal Archief Tilburg.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Algemene voorwaarden